Sunday, July 14, 2013

Die Boodskap van Hooglied - 02 (Eerste Siklus – Hartstogtelike Verwagting - 02)


1.    INLEIDING:
       In die eerste gedeelte van hierdie Eerste Siklus van die boek van Hooglied, het ons gesien dat die koning en sy geliefde in gesprek met mekaar was. Ons het ook gesien dat die minnaar se soene in v.2, verwys na die gelowige se genieting van Christus se liefde; die geur van sy parfuum in v.3 verwys na die voortreflikheid van Christus se Naam en in v.4 het ons gesien dat die privaatheid van sy kamer, vir ons dui op die intimiteit daarvan om in Christus se teenwoordigheid te wees.

       Kom ons kyk dan nou na die tweede gedeelte van hierdie eerste siklus.

2.    SKRIFLESING:
       Hooglied 1:7-17 ~ “Sê my, jy wat ek liefhet, waar laat jy jou kleinvee wei, waar laat jy hulle rus op die middag? Hoekom moet ek my agter ’n sluier wegsteek en by die veetroppe van jou vriende rondsoek?”
Hy:
8Hy: “As jy dit nie weet nie, mooiste van al die vroue, loop maar net op die kleinvee se spore en laat jou bokkies wei by die veewagters se tente. 9“Soos ’n spogperd in die farao se strydwa, so is jy vir my, my liefling, 10met jou lieflike wange tussen jou oorbelle, jou nek met sy kettinkies om. 11Ons sal vir jou oorbelle van goud maak, met silwerknoppies daarin.”
Sy:
12“So lank die koning op sy rusbank gelê het, het my nardusparfuum se geur versprei. 13Die man wat ek liefhet, is vir my ’n sakkie mirre wat tussen my borste lê. 14Die man wat ek liefhet, is vir my ’n bos hennablomme uit die wingerde van En-Gedi.”
Hy:
15“Jy is mooi, my liefling, jy is mooi, jou oë is duiwe.”
Sy:
16“Jy is mooi, man wat ek liefhet, baie aantreklik. Ons bed is die groen blare, 17ons huis se balke is die seders, sy daklatte is die
sipresse.

3.    DIE BEMINDE SE VERLANGE (vv.7-8):
Ons as gelowiges gaan gedurig deur fases in ons geestelike lewe waar ons o.a soms onsekerheid ervaar oor ons posisie in Christus en selfs van tyd tot tyd, of ons régtig aanvaarbaar in die oë van die Vader is.                                         Hierdie selfde onsekerheid het ons by die beminde in vv.5-6 gesien, toe sy gesê het ~ Moet my nie so aankyk omdat ek donker is nie, omdat die son my gebrand het nie: my broers het my so bruin laat brand, hulle het my die wingerde laat oppas; ek kon my eie wingerd, myself, nie versorg nie. Die beminde gaan in v.7 voort deur haar onsekerheid te verwoord, wanneer sy vra ~ ...waar laat jy jou kleinvee wei, waar laat jy hulle rus op die middag? Hoekom moet ek my agter ’n sluier wegsteek en by die veetroppe van jou vriende rondsoek?

       A.g.v. haar onsekerheid, verlang die beminde na haar minnaar se teenwoordigheid, of voortgesette teenwoordigheid en sy spreek hom aan met die gebruiklike antieke bynaam van die destydse liefdespoësie, nl. "my skaapherder". Sy sê dan ook dat indien sy nie saam met hom kan wees nie, sy soos ’n versluierde vrou sal moet optree. Soos verlede keer reeds aangedui, kan hierdie sluier op óf ’n prostituut dui (Ragab bv. – Gen.38:14-15), óf dit dui op ’n vrou wat in rou verkeer – ’n vrou wat rou omdat haar geliefde nie by haar is nie (Eseg.24:17, 22). Beide hierdie betekenisse dui op haar karakter en haar hartsbegeerte.
Karakter: Sy wil nie agter die man van haar drome aanloop soos ’n "slegte vrou" nie.
Hartsbegeerte: Sy is ook totaal "uitverkoop" aan hom en wil daarom by hom wees, omdat hy haar gelukkig maak.

       In v.8 ontvang die beminde ’n reaksie en antwoord op haar onsekerheid en minderwaardigheid, maar eers wil ek net daarop wys dat hierdie vers nie noodwendig ’n weergawe van die minnaar se antwoord op haar vraag is nie. Baie mense sê dat dit die minnaar se reaksie moet wees, maar daar is waarskynlik ’n groter moontlikheid dat hierdie reaksie eerder van haar vriendinne gekom het – daarom dat die OAV en die meeste Engelse vertalings nie die woordjies "hy" en "sy" in hierdie gedeelte van die dialoog gebruik nie. Die rede hiervoor is omdat die reaksie té afsydig klink om van die minnaar te kom. Hierdie vers kan dus as volg geparafraseer word: Indien jy, van alle mense, nie weet waar jou geliefde homself bevind nie, moet jy eerder na die ander skaapherders gaan, want jy sal hom daar vind.

Wat sou hierdie reaksie en antwoord op die beminde se versugting beteken?
·           Eerstens, dui dit vir ons daarop dat die beminde nie een oomblik sonder haar minnaar wil wees nie.
·           Dit kan egter ook impliseer dat hy nie op daardie oomblik by haar is nie, maar wel by sy vriende – die ander herders en dat hy besig is om te werk, of om net bietjie die alleenheid van die natuur opsoek. Almal van ons het tog alleen tye nodig om dinge te oordink en sommer maar net eenkant te wees.

       In beide hierdie gevalle is daar vir ons as gelowiges ’n les te leer. In v.8 word daar aan die beminde gesê dat sy maar net op die kleinvee se spore moet loop. Ons word dus aangemoedig om op dieselfde geloofpad te loop as al die ander gelowiges voor ons – Abraham, Isak en Jacob het op hierdie geloofpad geloop. So ook Johannes en Paulus en Jakobus. Ons moet in die woorde van Jer.6:16 vra na die regte pad wat na die Here lei ~ So sê die Here: Staan by die kruispaaie en kyk, en vra na die ou paaie. Vra watter pad die beste is en loop dit, dan sal julle rus vind. Of in die woorde van Hebr.6:12
~
Julle moet dus nie traag word nie, maar die voorbeeld navolg van dié wat deur geloof en geduld deel gekry het aan die dinge wat God beloof het.

       Net soos wat die beminde uitgegaan het, op soek na haar geliefde, moet ons ook in die woorde van Hebr.13:13-15 ~ ...uitgaan na Hom toe buitekant die laer en die smaad dra wat Hy gedra het, 14want ons het in hierdie wêreld geen vaste verblyfplek nie, ons is op soek na die toekomstige. 15Laat ons dan onophoudelik deur Jesus aan God ’n offer van lof bring, dié lof wat aan Hom gebring word deur die lippe wat sy Naam bely.

4.    DIE MINNAAR SE LOFLIED (vv.9-11):
       In vv.9-11 praat die minnaar weer met sy beminde en hy noem haar sy "liefling" en hy vergelyk haar ook met ’n paar dinge.
·           My Liefling: Eerstens noem hy haar dan "my liefling". Die betekenis van hierdie Hebreeuse woord kan ook dui op "my vriend", of "my sielsgenoot", of "my kameraad". Hierdie uitdrukking is die eerste van nege keer wat dit in hierdie lied voorkom. Dit dui dus vir ons daarop, dat ons gedurig in die Here Jesus se gedagtes is en dat ons voortdurend op Sy lippe is. Christus se liefde vir ons is onbeskryflik groot en intens – Sy liefde is opreg; onveranderlik; sterk en ewig. Ons vind ’n mooi samevatting daarvan in die woorde van Ps.86:13 ~ ...want u liefde vir my was groot: uit die dieptes van die dood het U my gered.

       Hierdie herhaling van die uitdrukking, "my liefling" dui ook vir ons daarop dat ons voortdurend op die lippe van die Here Jesus is – Hy is m.a.w. voortdurend besig om vir ons in te tree by die Vader ~ Wie kan ons veroordeel? Christus Jesus het gesterf, maar meer as dit: Hy is uit die dood opgewek, Hy sit aan die regterhand van God, Hy pleit vir ons (Rom.8:34).

       Die wortelbetekenis van hierdie woord "liefling" is ook om te bewaar en om te gee op vir iemand, maar dan spesifiek met die klem op die genot daarvan om te bewaar en om te gee – dit is hoe die Here Jesus oor ons voel – dit verskaf aan Hom plesier om ons te bewaar en om vir ons om te gee!

·           ’n Spogperd: Die minnaar vergelyk sy beminde voorts met die Farao se spogperde. Egipte was bekend vir haar uitstaande gehalte en mooi, sterk en statige perde. Salomo moes ook ’n voorliefde vir spogperde gehad het, want ons lees in 2 Kron.1:16-17, dat hy van hierdie Egiptiese perde ingevoer het ~ Sy perde was afkomstig uit Egipte en Kewé. Die handelaars van koning Salomo het hulle in Kewé gaan koop vir die prys waarop ooreengekom is. 17Uit Egipte is ’n strydwa vir net minder as sewe kilogram silwer ingevoer en ’n perd vir een en ’n driekwart kilogram. Dieselfde pryse is aan al die Hetitiese en Aramese konings betaal. Die invoer het deur bemiddeling van die handelaars geskied. Salomo vergelyk sy beminde met hierdie pragdiere van hom en is dit ’n geweldige kompliment vir haar om met sulke pragdiere vergelyk te word, want perde was vir mans in daardie tyd ’n kosbare besitting – iets wat getuig het van koninklike status en van skoonheid – iets waarop die eienaar geweldig trots was.

       Wat leer hierdie vergelyking egter vir ons as gelowiges? 1 Pet.2:9-10 verwys na ons as gelowiges as volg ~ Julle, daarenteen, is ’n uitverkore volk, ’n koninklike priesterdom, ’n nasie wat vir God afgesonder is, die eiendomsvolk van God, die volk wat die verlossingsdade moet verkondig van Hom wat julle uit die duisternis geroep het na sy wonderbare lig. 10Julle was vroeër geen volk nie, maar nou is julle die volk van God. Julle het tóé geen barmhartigheid ontvang nie, maar nou het God aan julle barmhartigheid bewys.

       Soos hierdie perde teen ’n hoë prys vanuit Egipte af ingevoer was, net so is ons as gelowiges teen ’n baie duur prys gekoop en die eiendomsvolk van Jesus Christus gemaak – 1 Pet.1:18-20a ~ Julle weet tog dat julle nie met verganklike middele soos silwer of goud losgekoop is uit julle oorgeërfde sinlose bestaan nie. 19Inteendeel, julle is losgekoop met die kosbare bloed van Christus, die Lam wat vlekloos en sonder liggaamsgebrek is. 20Reeds voor die skepping van die wêreld is Hy hiervoor bestem.

       Hierdie perde het vir koning Salomo groot plesier verskaf en net so is ons ook ’n vreugde vir die Here, daarom dat Hy reeds na ons in die vorige vers verwys het as "my liefling".

       Perde is ook baie wild wanneer hulle jonk is, maar mettertyd word hulle ingebreek en onderwerp ’n perd hom aan sy eienaar en werk hulle in ’n eenheid saam wanneer hulle voor die koning se strydwa ingespan word. Dieselfde met ons as gelowiges – ons is een in Christus Jesus en ons moet ons ook aan Hom onderwerp en in eenheid met mekaar staan, sodat ons Hom deur ons onderwerping en eenheid kan verheerlik ~ Lê julle daarop toe om die eenheid wat die Gees tussen julle gesmee het, te handhaaf deur in vrede met mekaar te lewe (Ef.4:3) en Fil.1:27 ~ ...dat julle in volkome eensgesindheid standvastig saamstry vir die geloof in die evangelie.

       Die kerk van die Here Jesus mag nooit soos ’n trop wilde perde wees nie, maar soos perde wat ingebreek is en in eenheid saam aan die strydwa trek.

·           Haar Fisiese Skoonheid:
       Nog ’n aspek van hierdie koninklike perde, was dat hulle gesigte, nekke en maanhare, pragtig versier was met allerlei kleurvolle linte en krale, ens. Die minnaar gaan voort in v.10 en hy vergelyk sy beminde met die pragtig versierde perde en verwys na haar pragtige wange en nek wat net so mooi versier is. Vrouens het hulle graag versier in daardie dae met kettingkies, juwele, nek- en kopbande, neusringe; armbande; grimering, ens. Hulle het o.a. ook linte in hul hare ingevleg.

       Die geestelike toepassing van hierdie beeld, is dat ons na die beeld van Christus geskep is en dat ons Sy skoonheid en heerlikheid in hierdie wêreld uitstraal, d.m.v. die Vrug van die Gees (Gal.5:22-25), asook die opdragte soos vervat in Jesus se Bergpredikasie (Matt.5:1-12), of in die woorde van Paulus in Kol.3:12-17 ~ Julle is die uitverkore volk van God wat Hy baie lief het. Daarom moet julle meelewend, goedgesind, nederig, sagmoedig en verdraagsaam wees. 13Wees geduldig met mekaar en vergewe mekaar as die een iets teen die ander het. Soos die Here julle vergewe het, moet julle mekaar ook vergewe. 14Bo dit alles moet julle mekaar liefhê. Dit is die band wat julle tot volmaakte eenheid saambind. 15En die vrede wat Christus gee, moet in julle lewens die deurslag gee. God het julle immers geroep om as lede van een liggaam in vrede met mekaar te lewe. Wees altyd dankbaar. 16Die boodskap van Christus moet in sy volle rykdom in julle bly. Leer en onderrig mekaar met alle wysheid. Met dankbaarheid in julle harte moet julle psalms, lofgesange en ander geestelike liedere tot eer van God sing. 17En wat julle ook al sê of doen, sê en doen dit alles in die Naam van die Here Jesus en dank God die Vader deur Hom.

       Dit is so dat al hierdie geestelike genadegawes in ons harte ontspring en daarom verwys Salomo na sy beminde se pragtige wange en nek, want dit is haar innerlike skoonheid wat weerklank vind in haar uiterlike voorkoms – dit is waarom Jesus ook in Matt.5:14-16 vir ons geleer het dat ons ’n ...lig vir die wêreld (is). ’n Stad wat op ’n berg lê, kan nie weggesteek word nie; 15ook steek ’n mens nie ’n lamp op en sit dit onder ’n emmer nie maar op ’n lampstaander, en dit gee lig vir almal in die huis. 16Laat julle lig so voor die mense skyn, dat hulle julle goeie werke kan sien en julle Vader wat in die hemel is, verheerlik. Wanneer ons dit sê, moet ons terselfdertyd besef dat hierdie skoonheid nie deur onsself opgeklits kan word nie en dat dit ook nie letterlik uit uiterlike versiersels bestaan nie, maar dat dit uit genade aan ons geskenk word en voortspruit uit ’n opregte en nou wandel met die Here Jesus Christus ~ Julle skoonheid moet nie bestaan in uiterlike dinge soos haarkapsels, juwele en sierlike klere nie. 4Nee, julle skoonheid moet dié van die innerlike mens wees: blywende beskeidenheid en kalmte van gees. Dit het by God groot waarde (1 Pet.3:4).

       Christus sluit hierdie huidige gedeelte af deur in v.11 in die meervoud te praat – nou sê Hy ~ Ons sal vir jou oorbelle van goud maak, met silwerknoppies daarin. "Ons" – waarom die meervoudsvorm? Die Here wil ons daaraan herinner dat ons heiligmaking, ’n heilige en genadige werk is deur al drie die Persone van die Goddelike Drie-Eenheid – die Vader, die Seun Jesus Christus en die Heilige Gees. Dit is ’n tipiese verbondswerk. Ons kan nie self hierdie ...oorbelle van goud, met silwerknoppies daarin maak nie, want dit sal net op chaos en mislukking uitloop, omdat ons vlees dit net nie sal toelaat nie. Nee, net God-Drie-Enig kan dit in ons bewerkstellig. Hy berei ons voor, want Hy doen dit, ...om die kerk aan God te wy, nadat Hy dit met die water en die woord gereinig het, 27sodat Hy die kerk in volle heerlikheid by Hom kan neem, sonder vlek of rimpel of iets dergeliks, heilig en onberispelik (Ef.5:26-27).

5.    DIE BEMINDE SE HEERLIKE GEUR (vv.12-14):
       Die verwysing na ’n "rusbank" in v.12, is nie ’n beskrywing van ’n rusbank soos ons dit ken nie, maar eerder ’n beskrywing van die minnaar se omgewing waar hy graag tyd deurbring – die weivelde; die gras en die bome. Ons vind ’n beskrywing van hierdie "rusbank" in 1:16-17 ~ Jy is mooi, man wat ek liefhet, baie aantreklik. Ons bed is die groen blare, 17ons huis se balke is die seders, sy daklatte is die sipresse.

       Die minnaar se loflied in vv.9-11 en sy poging om haar nog meer en mooier te versier, het uiteraard ’n effek en reaksie by die beminde tot gevolg – sy vind haar minnaar onweerstaanbaar en sy dink terug aan die kere dat sy en haar minnaar tyd alleen in die natuur spandeer het (sy "rusbank") en sy dink spesifiek aan die duur parfuum en lekker reukgoed wat sy aan haar gehad het. Sy verwys in v.12 na die nardusparfuum wat sy aan haar gehad het. Die nardusolie wat sommige vroue gebruik het, was ’n baie duur en skaars olie wat afkomstig was van ’n plant wat in die Himalajagebied in Indië aangetref is. Die skaarsheid, en derhalwe die waarde van hierdie eksotiese reuk, het hierdie olie baie gesog gemaak, veral as ’n liefdesgeur.

       In v.13 verwys sy na mirre wat ’n welriekende gom was wat van bome in Suid-Arabië afkomstig was. Hierdie reukmiddel was die hoofbestanddeel in die reukwerke wat in die Tabernakel gebruik was (Eks.30:23-33). Ook was dit geassosieer met die balsemingsproses van lyke destyds. Mirre was gewoonlik in vloeistofvorm in klein houertjies gedra, maar ook in vaste vorm, sodat dit in ’n sakkie onder vroue se klere gebruik kon word.

       Die hennaplant waarna in v. 14 verwys word, is ’n struik wat volop in Palestina voorgekom het en wanneer die blare fyn gedruk was, het daar ’n oranje-rooi tot geel kleurstof gevorm waarmee vroue hul naels en hare gekleur het, maar die beminde verwys egter hier na die reuk van die hennaplant.

       Sy maak ook melding van die En-Gedi ("plek van die wilde-bokke"). Dit was ’n welige oasis langs die suidelike kusgebied van die Dooie See en was veral bekend vir sy pragtige wingerde en allerlei ander pragtige tropiese plante waarvan eksotiese speserye en grimering en parfuum gemaak is en net soos wat Farao se perde die heel beste was, was die produkte van die En-Gedi die heel beste.

       Hierdie geurmiddels wat die beminde aan haar het, laat ’n mens dink aan Joh.12:3 ~ Toe het Maria ’n halfliter egte, baie duur nardusolie gebring en dit op Jesus se voete uitgegiet en sy voete met haar hare afgedroog. Die hele huis is deurtrek met die geur van die reukolie. Maria se motief met haar optrede was om haar liefde vir Jesus te betoon, nadat Jesus oorvloedige liefde aan haar en haar familie betoon het. Haar liefdesdaad het getuig van onselfsugtige en oorvloedige liefde. Haar optrede het egter ook getuig van ’n onselfsugtige liefde, waar sy haarself verneder en neerlê – sy het nie net haar eie kosbare en duur olie op Jesus uitgegooi nie, maar sy het dit ook met haar hare afgedroog – sy kon haar diensknegte gevra het om Jesus se voete af te droog, maar sy doen dit self – met haar hare – daardeur toon sy haar nederigheid en onderwerping aan Jesus.

       God die Vader se Gesalfde moet ook ons Gesalfde wees – laat ons ook ons "olie van opregte en oorvloedige liefde" op Hom uitstort en laat ons onsself verneder deur Hom in opregtheid en oorgawe te dien. Laat ons ook die lieflike geur van Jesus Christus in ons huise duidelik laat ruik, sodat diegene wat in ons huise inkom, ook daardie heerlike "geur van Jesus" kan ruik.

       Is ons bereid om onsself tekort te doen, t.w.v. Christus Jesus? Is ons bereid om ons beste vir Hom te gee? Ons gemeenskap met Hom gaan nie net oor onsself nie – dit gaan oor Hom, sodat die genadegawes in ons kan toeneem; sodat ons opregte berou oor ons sonde sal hê; sodat ons geloof in Hom kan groei; ons liefde vir Hom; ons vreugde in Hom; ons hoop op die ewigheid saam met Hom; sodat ons Hom meer en meer kan verheerlik in en deur ons lewe.

       Is ons na aan Jesus? Is ons verhouding so intiem met Hom, soos die sakkie mirre wat tussen die beminde se borste lê
  
       Hierdie drie verse waar die beminde praat van die koning se omgewing waar hy graag deurbring en haar reukmiddels en grimering wat sy gebruik (vv.12-14), dui vir ons as gelowiges op die beste en baie spesiale en intieme gemeenskap wat ons met ons Here Jesus geniet.

6.    LAASTE LOFUITINGE:
       Die dialoog tussen die minnaar en sy beminde sluit in vv.15-17 af met twee kort sinsnedes. Eerstens sê die Minnaar ~ Jy is mooi, my liefling, jy is mooi, jou oë is duiwe. Weereens is dit Jesus wat hier van Sy Bruid, die Kerk praat en Hy sê nie mooi dinge vir ons sodat ons goed en selfvoldaan daaroor kan voel nie, maar dat ons moet besef dat daar besondere skoonheid in ’n heilige lewe opgesluit lê en dat Hy besondere genoeë daarin vind as ons goeie werke aan die dag lê – goeie werke wat uit genade voortgebring word.

       Hy verwys na oë wat so mooi soos dié van duiwe is – die duiwe van die Midde-Ooste het groot oë en dit verteenwoordig die prominente eienskappe van die beminde se skoonheid. Verwysings na en vergelykings met duiwe in die Woord, word geassosieer met o.a. opregtheid (Matt.10:16 ~ Wees...opreg soos duiwe...); met sagtheid, reinheid en eenvoud – en dít is wat die Here Jesus in ons sien en wil sien.                                                                                                                                                      
                                                                              
       Die beminde antwoord haar minnaar in vv.16-17. Hierdie is die kerk wat haar waardering vir Christus se genade en liefde uitspreek. Die Israeliete het hierdie uitspraak verwoord, toe hulle in Eks.15:11 gesê het ~ Wie van die gode is soos U, Here? Wie is soos U, so hoog geëer en heilig? In lofsange word U vereer, Bewerker van wonderdade!   

7.    AFSLUITING:
       Die Here Jesus Christus het ons oneindig lief en Hy kommunikeer dit daagliks en onophoudelik aan ons. Die vraag is, of ons op Sy liefdesuitsprake reageer en hóé reageer ons daarop? Het ons Hom waarlik lief? Tree ek in hierdie wêreld, maar ook in my binnekamer op soos iemand wat Hom waarlik lief het? Verlang ek daarna om saam met Hom op Sy rusbank te wees? Hy noem ons Sy liefling – kan ons dit waarlik ook vir Hom sê?


[1] Boodskap gelewer deur Kobus van der Walt te VAALDRIEHOEK Baptiste Gemeente (Vereeniging) - Sondagoggend 14 Julie 2013

Sunday, July 7, 2013

Die Boodskap van Hooglied - 01 (Eerste Siklus – Hartstogtelike Verwagting - 01)


1.    INLEIDING:

Waar ons verlede week aan die hand van Ps.25 gefokus het op God se verhouding tot ons, het ons o.a. gekyk na Sy volmaakte liefde vir ons, asook die feit dat Hy ons lei en ons volkome vergewe het. Vandag gaan ons fokus op ons verhouding met die Here Jesus Christus en óns aandeel in hierdie verhouding.
Daar is talle vooraanstaande predikers en teoloë wat deur die eeue heen gesê het en steeds sê, dat die boek Hooglied een van die kosbaarste van al die boeke in die Bybel is. Charles Spurgeon het o.a. die volgende oor Hooglied gesê: This Book stands like the tree of life in the midst of the garden, and no man shall ever be able to pluck its fruit, and eat thereof, until first he has been brought by Christ past the sword of the cherubim, and led to rejoice in the love which have delivered him from death. The Song of Solomon is only to be comprehended by men whose standing is within the veil. The outer court worshippers, and even those who only enter the court of the priests, think the Book a very strange one; but they who come very near Christ can often see in this Song of Solomon the only expression which their love to their Lord desires.

Die boek van Hooglied begin in vers 1 met die boek se titel, nl. šîr haššîrîm, wat ’n Hebreeuse idioom is wat die oortreffende trap uitdruk. Dit wil dus letterlik vir ons sê dat hierdie lied, die lied van alle liedere is – die beste en die mooiste m.a.w. Soortgelyke Hebreeuse uitdrukkings wat die oortreffende trap van iets uitdruk, is bv. die bekende uitdrukking in Eks.26:33 waar ons lees van die tabernakel se "Allerheiligste".

Die eerste woordjie šîr, dui op ’n vrolike lied en is gewoonlik gebruik in liedere wat tydens feeste gesing is – ’n pragtige voorbeeld hiervan is bv. Jes.30:29 ~ Maar julle sal sing soos in die nag voor ’n fees, julle sal vrolik wees soos wanneer mense met fluitspel begin loop na die berg van die Here toe, na die Rots van Israel toe. Geen wonder dan, dat die titel van hierdie boek, Salomo se mooiste lied is nie.

2.    SKRIFLESING:
Wanneer ons uit ons Skriflesing vir vandag lees, sal u merk dat die oorheersende struktuur van Hooglied, ’n reeks van monoloë en dialoë is. Die hele boek is verdeel in 6 siklusse en ons gaan vandag kyk na die eerste gedeelte van die eerste siklus.
                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                            
Hooglied 1:1-7 ~ Salomo se mooiste lied.
Sy: 2“Soen my, soen my weer en weer! Jou liefkosings is beter as wyn, 3jou parfuum ruik so lekker, jou naam is suiwer parfuum: daarom het die meisies jou so lief. 4Vat my saam met jou, kom ons hardloop!” Die koning vat my toe na sy kamer toe.
Hy: “Kom ons juig, kom ons wees vrolik oor jou!”
Sy: “Kom ons prys jou liefkosings, dit is beter as wyn! Ek kan verstaan dat die meisies lief is vir jou. 5“Ek is bruin gebrand maar ek is mooi, vroue van Jerusalem. Ek is so bruin soos die tente van Kedar, soos die tentdoeke van Salomo. 6Moet my nie so aankyk omdat ek donker is nie, omdat die son my gebrand het nie: my broers het my so bruin laat brand, hulle het my die wingerde laat oppas; ek kon my eie wingerd, myself, nie versorg nie. 7“Sê my, jy wat ek liefhet, waar laat jy jou kleinvee wei, waar laat jy hulle rus op die middag? Hoekom moet ek my agter ’n sluier wegsteek en by die veetroppe van jou vriende rondsoek?”

3.    DIE BEMINDE SE EERSTE PLEIDOOI:
Die eerste woorde wat ons in hierdie lied hoor, is dié van die meisie in vv.2-4. Dit is interessant om te sien dat die meisie se woorde, meer as die helfte van die totale gesprek in beslag neem – haar woorde spreek van verlange; van hunkering; van vrees en van genot.

Haar eerste woorde is ’n dringende pleidooi en ’n diep begeerte wat sy tot haar minnaar rig – sy begeer sy liefkosings en sy soene; sy begeer sy intieme teenwoordigheid, sodat sy, sy parfuum kan ruik – in die oorspronklike teks word daar eintlik gepraat van "salf" – dit was natuurlik ’n welriekende salf wat gebruik was om mans lekker te laat ruik. Sy sê dat haar minnaar so heerlik ruik, dat dit geen wonder is dat die meisies so gek is na hom nie (ons moet vir geen oomblik dink dat hierdie man verwyfd was omdat hy parfuum gebruik het nie – dit was alledaagse gebruik onder die jong Israelitiese manne van daardie dae – iets soos ons "deodorant").

Sy sê ook dat haar minnaar se liefkosings beter as wyn is. Omdat wyn ’n baie belangrike rol gespeel het in enige vorm van die destydse feesvierings, is dit gepas dat die geliefde haar begeerte na haar minnaar vergelyk met wyn en sy sê dat sy liefkosings vir haar selfs beter sal wees as wyn.

Hy gee gehoor aan haar diepste begeerte; haar pleidooi en hy neem haar na sy kamer toe en hy is saam met haar opgewonde en vrolik oor die vooruitsig van hul liefkosings wat op hande is en dan herhaal sy in v.4. as refrein, dít wat sy aan die begin van haar pleidooi (v.2) gesê het ~ Kom ons prys jou liefkosings, dit is beter as wyn! Ek kan verstaan dat die meisies lief is vir jou.

Wat ook uitstaan in hierdie gedeelte, is hierdie meisie se  openlike verklaring van haar liefde vir haar minnaar. Hulle wil dus hê dat die ganse wêreld moet weet van hul liefde vir mekaar, maar hulle tye van intimiteit spaar hulle vir die privaatheid van haar geliefde se kamer – daar waar die openbare oog nie kan sien hoe hy haar soen en liefkoos nie.

Hierdie paartjie verteenwoordig elke man en elke vrou en hulle versugting en optrede is ’n weerspieëling van elke man en elke vrou se intiemste verlange.

Hierdie boek is deur Salomo geskryf is en die vraag is: Oor wie en watter omstandighede skryf hy hier? Salomo gee hier ’n beskrywing van een van drie jong meisies:
·           Die een moontlikheid is dat Salomo 'n beskrywing hier gee van ’n meisie wat teen haar sin weg gevoer is na die koning se kamer en deel gemaak is van sy harem en terwyl sy daar is, roep sy na haar geliefde buite die paleismure.
·           Of  dit is 'n beskrywing van ’n jong meisie wat deel is van sy harem, maar wat terselfdertyd verlief is op hom.
·           Is dit dalk ’n beskrywing van die aankoms van Salomo se bruid – ’n Egiptiese prinses en dié se hartsbegeerte wat sy hardop teenoor hom uitspreek (1Kon.3:1 ~ Salomo het hom verbind aan die familie van die farao, die koning van Egipte. Hy het getrou met die dogter van die farao en haar in die Dawidstad laat woon totdat hy sy paleis en die tempel van die Here en die muur rondom die stad klaar gebou het)?

 Wat die geval ook al mag wees, ons moet enersyds tevrede wees met die gebrekkige inligting, maar andersyds is die motief van Salomo dalk juis hier om dubbelsinnig van aard te wees, sodat elkeen van ons hiermee kan identifiseer.

Ons moet verder in gedagte hou dat hierdie pragtige boek wat Salomo geskryf het, deel is van die wysheidsliteratuur en daarom is hierdie eerste vier verse van Hooglied, ’n pragtige beskrywing van ’n hart wat vernuwe is deur God se genade en wat uitroep na Jesus Christus, die groot "Objek" van so ’n gelowige se liefde. Daarom dat Spurgeon sê dat hierdie boek, ...is only to be comprehended by men whose standing is within the veil. Iemand wat nie in Christus ingeplant is nie, sal hierdie stuk prosa en lied van Salomo glad nie verstaan nie.

Ons moet ook besef dat hierdie verse (2-4) nie soseer ’n  beskrywing is van die Here Jesus Christus (die Bruidegom van die Kerk) nie – dit is eerder ’n beskrywing van die begeerte van ’n kind van God na geestelike gemeenskap met Christus en ’n ervaring van Sy liefde vir Sy kind. ’n Ware en opregte en reddingservaring deur Christus, het altyd ’n hartstogtelike liefde vir Hom tot gevolg.

Ons kan vv. 2-4 kan dus diagrammaties as volg voorstel:
V.2
Die minnaar se soene
Die genieting van Christus se liefde
V.3
Die geur van sy parfuum
Die voortreflikheid ("excellence") van Christus se Naam
V.4
Die privaatheid van sy kamer
Die intimiteit daarvan om in Christus se teenwoordigheid te wees

Kom ons kyk dan eerstens na v.2 ~ Die minnaar se soen: Hierdie woorde is woorde wat deur iemand uitgespreek word wat reeds bemin word deur Christus.

Die wortelbetekenis van hierdie Hebreeuse woord vir soen, is "om saam te voeg", spesifiek, "mond tot mond". Hierdie pleidooi van die gelowige wat gerig word tot Christus, is die begeerte van die Christelike kerk deur die eeue heen na nóg meer van Jesus se liefde, asook ’n erkenning daarvan dat Christus se liefde vir haar (die Kerk) die beste en grootste liefde van alle liefdes is. Fil.3:10-11 vat dit baie mooi saam ~ Al wat ek wens, is om Christus te ken, die krag van sy opstanding te ondervind en deel te hê aan sy lyding deur aan Hom gelyk te word in sy dood, 11in die verwagting dat ek self deel sal hê aan die opstanding uit die dood. Dit is dus ’n voortdurende begeerte om nóg meer en nóg meer van Sy, die Bruidegom se liefde te ervaar.

Waarom sou die meisie sê dat haar minnaar se liefkosings beter as wyn is?
·           Eerstens natuurlik, omdat dit Christus se liefde is en geen liefde kan daarmee vergelyk word nie.
·           Christus se liefde kan sonder vrees geniet word, terwyl daar baie besliste gevare gekoppel is aan die gebruik van wyn wat o.a. kan lei tot afhanklikheid daarvan. Geen wonder dat Spr.20:1 as volg lees nie ~ Wyn maak jou ligsinnig, drank laat jou lawaai maak; niemand wat van dronkenskap slinger, is verstandig nie. Christus se liefde daarenteen, het nét die goeie tot gevolg en kan geen skade berokken nie – slegs seën en vreugde en plesier.
·           Ps.104:14-15a sê ~ U laat gras uitspruit vir die diere, en groen plante vir die mens sodat hy sy kos uit die aarde kan kry: 15wyn om mense se harte bly te maak. Hierdie blydskap wat wyn tot gevolg kan hê, is egter van korte duur, terwyl Christus se liefde, blywende genot inhou.
·           Wyn mag van goeie gehalte wees, maar wyn is nooit volkome suiwer nie, terwyl Christus se liefde absoluut volmaak is. Ook moet ons besef dat Christus se liefde in die meervoudsvorm gebruik word – Sy liefde verwys dus na Sy verbondsliefde; Sy uitverkiesingsliefde; Sy reddingsliefde; Sy aannemingsliefde; Sy leidings- en lydingsliefde; Sy Volhardingsliefde; Sy verheerlikingsliefde; Sy vergewingsliefde; Sy dissiplineringsliefde; Sy voorsieningsliefde; Sy leringsliefde; ens. En wat meer is, hierdie liefde van Christus duur vir ewig!

Die beminde se verwysing na haar minnaar se parfuum, of soos ons netnou gesien het, sy welriekende salf, herinner aan Ps.45:9 ~ Die geur van mirre, aalwyn en kaneel deurtrek al u klere; musiek uit u ivoorversierde paleis maak u bly. Dit herinner egter ook aan die Sterrekykers uit die Ooste, of te wel die Wyse Manne se geskenke wat hulle vir Jesus met Sy geboorte gebring het ~ Hulle het in die huis ingegaan en die Kindjie saam met Maria, sy moeder, gesien, en hulle het gekniel en aan Hom hulde bewys. Daarna het hulle hulle reissakke oopgemaak en vir Hom geskenke uitgehaal: goud, wierook en mirre (Matt.2:11). Wat hier van belang is, is dat Salomo in v.3 sê (en daarvoor moet ek uit die O.A.V. lees) ~ U salf is aangenaam van geur, u naam is soos salf (en dan hierdie woorde) wat uitgegiet is; daarom het die jonkvroue u lief – "wat uitgegiet is" (E.S.V. = …your name is oil poured out). Met hierdie vergelyking van die beminde waar sy haar minnaar vergelyk met salf wat uitgegiet is, word ons o.a. herinner aan Jesus se majesteit – Hebr.1:9b sê ~ ...Daarom het God, u God, U onder groot vreugde tot Koning gesalf bo u tydgenote. 

Wie is die meisies in v.3, of die "jonkvroue" soos die O.A.V. na hulle verwys, of die "maagde" soos die meeste Engelse vertalings na hulle verwys? As ons na Openb.14:4 blaai, kan ons ’n antwoord op hierdie vraag kry ~ Dit is hulle wat hulle nie met vrouens besoedel het nie; hulle het kuis gebly. Hulle volg die Lam waar Hy ook al gaan. Hulle is onder die mense uit losgekoop as eerstelinge vir God en vir die Lam. ’n Duidelike verwysing dus na die Matt.5:8-gelowiges ~ Geseënd is dié wat rein van hart is, want hulle sal God sien.

In vers 4 sien ons die effek van hierdie liefdesverhouding tussen die beminde en die minnaar, of te wel Christus en die kerk. Christus trek elke gelowige nader na Hom en kan ons die intimiteit van Sy teenwoordigheid ervaar. Elke sprankie ervaring van Jesus se liefde en Sy genade, laat die liefde in die gelowige se hart toeneem en is die begeerte na die hereniging tussen die gelowige en Christus in die hemelse Koninkryk, soveel groter.

4.    DIE ONSEKER MEISIE:
Nadat die meisie en haar minnaar met mekaar gepraat het in vv.2-4, sien ons nou in vv.5-7 dat die meisie vir die eerste keer haar onsekerheid en haar vrese uitspreek. Sy is onseker oor wat die reaksie van die "dogters van Jerusalem" sal wees oor haar donker gelaatstrekke. Op die koop toe, sê sy ook nog dat haar broers vir haar kwaad is.

Sy sê in v.6 waarom sy so donker van kleur is, nl. dat haar broers haar gedwing het om in hulle wingerd te werk en daar het die son haar bruin gebrand en het sy nie genoeg tyd gehad om haarself behoorlik te versorg nie. Om dit te verstaan, moet ons ietsie van die kultuur van daardie tyd weet en dit is dat mans in daardie dae meisies met ’n ligte vel verkies het en verkieslik ook nog een met blonde hare – ’n donker of blas meisie was dus nie in aanvraag nie en sy voel onseker en minderwaardig, maar tog is sy beeldskoon en sy is baie deeglik bewus daarvan. Dit maak dus nie saak wat die ander meisies van haar dink nie en dit maak nie saak of haar uiterlike dalk verwaarloos is op hierdie stadium nie – feit is, sy weet dat sy mooi is, maar wat meer is, sy weet dat sy beeldskoon vir haar minnaar is.

Sy vergelyk haarself ook met die tente van Kedar. Die nomade van Kedar was afstammelinge van Ismael en het in tente van bokvel gebly – hierdie bokvelle het met die tyd saam al donkerder geword a.g.v. blootstelling aan die son en stof. Hierdie tente staan in skrille kontras met Salomo se kleurvolle en skoon paleis- en tempeldoeke.

Hoe moet ons hierdie gedeelte verstaan? Hierdie is ’n tipiese beeld wat die gelowige van homself het – ons weet dat ons gered is, maar tog aan die anderkant is ons steeds sondaars.

Ten spyte van die feit dat ons voortdurend bewus is van ons sonde, is ons terselfdertyd pynlik bewus van God se genade en vergifnis in ons lewe. Ons voel dikwels donker of duister in ons binneste en tog is ons ’n lieflike geur vir die Here Jesus. Ons word voortdurend onderwerp aan beproewing en tog stel God ons in staat om te volhard. Soms voel ons soos die tente van Kedar – vuil en swart en tog in Christus kan ons vergelyk word met die mooiste en kleurvolste doeke in Salomo se paleis en tempel – ons is, soos Paulus dit stel in Rom.13:14,...beklee met die Here Jesus Christus... (O.A.V.).

Aan die eenkant is daar ’n gevoel van onwaardigheid en wegwerplikheid by ons as gelowiges teenwoordig en tog aan die anderkant, beskik ons oor ’n vaste wete van wie en wat ons in Christus Jesus is ~ ...ons (is) meer as oorwinnaars deur Hom wat vir ons liefhet (Rom.8:37).

Die meisie in ons Skrifgedeelte sê ook dat sy ten koste van haarself na haar broers se wingerde omgesien het. Ons moet so versigtig wees dat ons nie ons eie geestelike lewe afskeep ter wille van andere en allerlei programme en "geestelike aktiwiteite" nie. Ons eerste prioriteit is altyd om tyd met God te spandeer – skeep ons dit af, betaal ons die prys daarvoor. As jou eie "wingerd" afgeskeep word, groei die vuilgoed geil daarin en is die oes op die ou einde skraal tot geen.

Hierdie feit verduidelik dan ook aan ons die vraag wat die meisie in v.7 aan haar minnaar stel ~ Sê my, jy wat ek liefhet, waar laat jy jou kleinvee wei, waar laat jy hulle rus op die middag? Hoekom moet ek my agter ’n sluier wegsteek en by die veetroppe van jou vriende rondsoek? Hierdie meisie is op soek na haar geliefde – waarskynlik is sy moeg gewerk in haar broers se wingerde en vir die feit dat sy haarself te na gekom het wat haar fisiese voorkoms betref en daarom wil sy na haar minnaar gaan, sodat sy kan rus en vernuwe kan word na haar uiterlike. Sy vra na ’n geheime ontmoeting met hom, sodat sy, sy liefde en nabyheid kan ervaar, maar sy weet nie waar hy is nie en daarom vra sy spesifieke aanwysings na waar hy homself bevind, want anders sal sy haarself moet versluier en na hom gaan soek en dit was hoegenaamd nie fatsoenlik ("respectable") vir ’n meisie om haar geliefde te gaan opsoek nie. As sy ’n sluier dra, het dit egter ook bepaalde implikasies, want dit was hoofsaaklik prostitute wat in daardie dae sluiers gedra het (Tamar bv. in Gen.38:14-15). Sy wou nie graag ’n verleentheid vir haar geliefde wees nie en ook nie die oorsaak van die ander vroue se geskinder nie.

Hierdie meisie se fokus verskuif dus nou van arbeid in ’n wingerd onder dwang van haar broers, na die kleinvee van haar geliefde – daar waar sy eintlik wil wees.

Opregte en ware geloof sal onverpoosd die aangesig en teenwoordigheid van Christus opsoek – daar sal ’n voortdurende begeerte na gemeenskap met Hom wees. Ware geloof is nooit selfversekerd en selfgenoegsaam nie  Indien dit afwesig is, is daar vuilgoed in jou wingerd en is dit rede tot ernstige kommer. Hebr.12:1-4 moet voortdurend my leuse in hierdie geestelike wedloop op aarde wees ~ Terwyl ons dan so ’n groot skare geloofsgetuies rondom ons het, laat ons elke las van ons afgooi, ook die sonde wat ons so maklik verstrik, en laat ons die wedloop wat vir ons voorlê, met volharding hardloop, 2die oog gevestig op Jesus, die Begin en Voleinder van die geloof. Ter wille van die vreugde wat vir Hom in die vooruitsig was, het Hy die kruis verduur sonder om vir die skande daarvan terug te deins, en Hy sit nou aan die regterkant van die troon van God. 3Hou Hom voor oë wat so ’n vyandige optrede van die sondaars teen Hom verdra het. Dan sal julle nie geestelik moeg word en uitsak nie.

5.    AFSLUITING:
Geliefdes, ons moet besef en glo dat ons in en deur die Here Jesus Christus, volmaak aanvaarbaar gemaak is vir God. Om dit te bevestig kan ons in die lig van Salomo se wysheidsliteratuur hierdie feit dat ons aanneemlik vir die Vader is, bevestig deur die woorde van die profeet Esegiël ~ Ek het jou gebad, die bloed van jou afgewas en jou met olie ingesmeer. 10Ek het vir jou ’n veelkleurige rok aangetrek en skoene van gebreide vel, Ek het vir jou klere laat dra van linne en ander kosbare stof. 11Ek het jou getooi met juwele: vir jou armbande en halssnoere aangesit, 12’n ring aan jou neus, hangertjies aan jou ore en ’n pragtige krans op jou kop. 13Jy kon jou tooi in goud en silwer, jou klee in linne, kosbare stof, veelkleurige materiaal; jou kos was fynmeel, heuning en olie. Jy het baie mooi geword, geskik om ’n koningin te wees. 14Jy het onder die nasies beroemd geword om jou skoonheid. Dit was ’n volmaakte skoonheid, die gevolg van die prag waarmee Ek jou uitgerus het,” sê die Here my God (Eseg.16:9-14).

Waar staan jy vanoggend as jy jouself en jou verhouding met Christus, vergelyk met dié van die meisie en haar verhouding met haar beminde?
·           Is daar 'n diep begeerte en verlange na gemeenskap met jou Beminde? Of is jy soos die meisie wat weggevoer was en steeds roep en terug verlang na haar beminde buite die paleismure?
·           Of is jy soos die meisie wat in die Koning se harem is en wat dolverlief is op hom? Het jy daarom ook 'n dringende begeerte en hunkering na jou Bruidegom, Jesus Christus? Is Hy vir jou die ALLER BELANGRIKSTE en grootste vreugde van jou lewe? Streef jy daarna om 'n skoon wingerd te hê?

Oswald Chambers het op ’n tyd gesê: Discipleship means personal, passionate devotion to a Person, Our Lord Jesus Christ. Our Lord never proclaimed a cause; He proclaimed personal devorion to Himself. To be a disciple is to be a devoted love-slave of the Lord Jes


[1] Boodskap gelewer deur Kobus van der Walt te VAALDRIEHOEK Baptiste Gemeente (Vereeniging) - Sondagoggend 07 Julie 2013