Monday, March 17, 2014

Die Brief aan die Hebreërs – 30 (“’n Vader se Tugtiging”)

1.     INLEIDING:
       Ons as gelowiges het baie dinge in gemeen wat die wêreld nie met ons deel nie. Ons deel bv. in dieselfde genade wat ons van God deur Christus Jesus ontvang. Ons gaan eendag saam in die ewigheid deurbring, maar dit is nie al nie. Ons as gelowiges  deel egter almal ook in ’n mindere of meerdere mate die ervaring van beproewing, maar soos wat ek verlede week verwys het na die verskillende soorte atletiekbane waarop atlete vroeër jare moes hardloop, net so verskil ons beproewing en intensiteit ook van mekaar.

       Hierdie gedagte aan beproewing is nie iets wat mense wil hoor nie – selfs nie gelowiges nie, want dit gee aanstoot, net soos wat dit aanstoot gegee het vir die eerste lesers van hierdie Hebreër-sendbrief. Ons het in 10:32-34 gesien dat die skrywer hulle gedagtes verfris het met hierdie woorde ~ Dink terug aan vroeër dae toe God julle tot die lig gebring het, hoe julle in die stryd staande gebly het toe julle baie moes ly. 33Deels is julle deur beledigings en vervolging openlik tot bespotting gemaak en deels het julle gely omdat julle julle vereenselwig het met ander wat hierdie dinge oorgekom het. 34Julle het met die gevangenes meegevoel gehad, en toe op julle besittings beslag gelê is, het julle dit met blymoedigheid aanvaar omdat julle geweet het dat julle ’n besitting het wat beter en blywend is.

       Vir die aanhangers van die welvaartsteologie is die gedagte nie net ’n aanstoot nie, maar dit is totaal onaanvaarbaar en bestaan net nie in hul woordeskat nie, want as dit gebeur val hul kaartehuis van sukses en positiwiteit en welvaart in mekaar. Hierteenoor is die boodskap van die Bybel egter een van “kruis opneem” en lyding en beproewing. Die Woord van God waarsku ons en sê vir ons dat die geloofspad, volharding vereis (ons het dit verlede week gesien) en volharding impliseer tog dat iets, iewers nie maklik is nie. Die geloofspad van die gelowige is ’n pelgrimspad – gaan lees maar net weer John Bunyan se ”The Pilgrim’s Progress” (ek moet my vroeëre reeks oor hierdie juweel dalk weer herhaal – dalk Woensdagaande) en dit behels nie net voorspoed en welvaart nie, maar ook beproewing en swaarkry. Dit is selfs van tyd tot tyd ’n gevaarlike pad om op te loop – dit is ’n wedloop wat krag en deursettingsvermoë vereis – ’n pad waar ons meer as dikwels gekonfronteer word en in gevegte betrokke is met ’n gewetenlose vyand (die satan en sy demone). Diegene wie hierdie feit verwerp – verwerp nie alleen die Skrif nie, maar verwerp daarmee saam die Evangelie – verwerp daarmee saam Jesus Christus.

       In die lig hiervan is vandag se Skrifgedeelte besonderlik van toepassing asook prakties en moet ons ernstig aandag hieraan skenk.

2.     SKRIFLESING:
Hebr.12:5-17~ Julle het ook vergeet van die aanmoediging wat tot julle as kinders van God gerig word: “My kind, moet dit nie gering ag as die Here jou tug nie en moenie mismoedig word as Hy jou teregwys nie, 6want die Here tug hom wat Hy liefhet, Hy straf elkeen wat Hy as kind aanneem.” 7Verdra die tug as opvoeding, want God behandel julle as sy kinders. Is daar miskien ’n kind wat nie deur sy vader getug word nie? 8As julle nie getug word soos al die ander nie, dan is julle nie werklik sy kinders nie. 9Verder, ons het ons aardse vaders gehad wat ons getug het, en ons het vir hulle eerbied gehad. Sal ons ons nie nog des te meer aan die hemelse Vader onderwerp en lewe nie? 10Ons vaders het ons wel ’n kort tydjie na hulle goeddunke getug, maar Hy tug ons tot ons beswil sodat ons in sy heiligheid mag deel. 11Wanneer ons getug word, lyk die tug op daardie oomblik nie na iets om oor bly te wees nie, maar om oor te huil. Later lewer dit egter vir dié wat daardeur gevorm is, ’n goeie vrug: vrede omdat hulle gehoorsaam is aan die wil van God. 12Versterk daarom die slap hande en die lam knieë 13en loop die reguit pad. Dan sal wat lam is, nie uit lit raak nie, maar gesond word. 14Beywer julle vir vrede met alle mense asook vir ’n heilige lewe, waarsonder niemand die Here sal sien nie. 15Sorg dat niemand van die genade van God afvallig word nie. Sorg dat daar nie verbittering soos ’n wortel uitspruit, moeilikheid veroorsaak en baie besmet nie. 16Sorg ook dat niemand sedeloos en goddeloos lewe nie, soos Esau wat vir een maaltyd sy eersgeboortereg verkoop het. 17Julle weet dat hy verwerp is toe hy daarna die seën wou verkry. Daar was vir hom geen moontlikheid om die saak reg te stel nie, al het hy met trane daarna gesoek.

3.     TUGTIGING:
       Ons sien in hierdie gedeelte hoe die Hebreërskrywer van die beeld van ’n wedloop nou verander na die beeld van ’n gesin en in plaas daarvan om die lewe van die gelowige te vergelyk met dié van ’n atleet, vergelyk hy dit nou met dié van ’n kind wat opgevoed word deur ’n liefdevolle Pa wie verstaan dat sy kinders op een of ander stadium van hul lewe deur moeilike tye sal gaan – tye van beproewing; tye wanneer sonde hulle wil oorval en bemeester; tye wanneer hulle moedeloos gaan raak en daarvoor berei hy hulle voor deur o.a. dissipline in hulle lewens toe te pas.

       Die ontvangers van hierdie sendbrief het deur swaarkry gegaan, maar nie een van hulle het ervaar wat Jesus moes deurgaan nie. Nie een van hulle het nodig gehad om hul lewens t.w.v. die Evangelie af te lê nie. Nie een van hulle het ’n sondelose lewe gelei soos Jesus nie – ’n lewe van volkome gehoorsaamheid aan die Vader en derhalwe geen straf hoegenaamd verdien het nie. Inteendeel, sommige van hul lyding was verdiende lyding en was juis daarop gemik om hul geestelik te laat groei en dissipline in hul geestelike lewe aan te leer.

       Die Hebreërskywer wil ons derhalwe laat verstaan dat swaarkry, deel is van enige kind se opvoeding en dat die  opvoedingsituasie noodwendig ook gepaard moet gaan met dissipline en seerkry. Die swaar- en seerkry wat ons op ons geestelike pad ervaar, is nie maar net toevallige gebeurtenisse nie, maar net soos in ’n gesinsopset, is dit ’n onafwendbare en noodsaaklike gebeurtenisse ten einde ons geestelik te laat groei en suksesvol “op te voed”, sodat ons, soos Paulus dit in Rom.12:1 stel, ...(ons onsself) aan God as lewende en heilige offers wat vir Hom aanneemlik is (kan gee).

       Die sleutelwoord in hierdie gelese gedeelte is “tugtiging” – dit word nie minder nie as 11 keer in die Afrikaanse teks gebruik. Hierdie woord word beide as ’n selfstandige naamwoord en ’n werkwoord gebruik en dit kom van die Griekse woord, παιδεία (paideia) wat afgelei is van die woord παῖς  (pais) wat weer van die woord “kind” afkomstig is en op die opvoeding of leer van kind dui. Hierdie is ’n wye uitdrukking en kan na ouers verwys, of na onderwysers, of enige iemand wat afrig, of opvoed, of leer, of teregwys, ens., ten einde kinders te help om maksimaal te ontwikkel en volwasse te word, soos wat daar van hulle verwag word om te wees. 

       Die geestelike lewe van gelowiges in hierdie lewe behels, soos ons gesien het, ’n wedloop, oorlogvoering, werk volharding ens., maar dit behels ook verhoudinge – verhoudinge met andere, met medegelowiges en dan veral met God. En die klem in hierdie gedeelte val dan op die Hemelse Vader se dissipline wat Hy toepas op Sy kinders.

       In v.5 sê die skrywer dat ons dit nie gering moet ag as die Here ons tugtig nie en ons moet ook nie mismoedig word as Hy ons teregwys nie, want dit behoort dan juis vir ons te wys dat ons Sy kinders is, want ’n Vaderlose kind sal nie tugtiging en teregwysing van ’n Vader ontvang nie, omdat hy nie ’n vader het nie, daarteenoor sal ’n Vader in ’n liefdevolle gesinsopset, juis sy kind tugtig. Ons moet derhalwe besef dat dissipline nie ’n teken is van ’n hartelose, ongenaakbare pa nie, maar dit is juis die gesindheid van ’n Vader wat sy kind diep- en opreg lief het en Sy kind se belange en welsyn en toekoms op die hart dra en daarom kan liefde en tugtiging en teregwysing nie van mekaar geskei word nie. Indien dit dan waar is van aardse vaders, hoeveel te meer nie ons Hemelse Vader nie!

       As ons vra waarom hierdie tugtiging? Dan het die skrywer in v.6 die Spreukeskrywer in gedagte wanneer hy sê ~ My seun, aanvaar die straf wat van die Here kom en moet jou nie teen sy teregwysing verset nie, 12want die Here straf die mens wat Hy liefhet net soos ’n vader doen met sy seun (Spr.3:11-12). Hy moedig ons dus aan om dieselfde gesindheid te hê.

       Wanneer ons die onreg en vervolging ens. van goddelose mense moet verduur is dit verseker altyd moeilik om te dra of te verduur, maar ons Hemelse Vader gebruik dit altyd tot ons uiteindelike voordeel, enersyds omdat Hy ons liefdevolle Vader is en ook omdat Hy soewerein en intiem by ons lewe betrokke is en Hy alles uiteindelik ten goede laat meewerk – dit is presies wat Paulus ook in Rom.8:28 sê ~ Ons weet dat God alles ten goede laat meewerk vir dié wat Hom liefhet, dié wat volgens sy besluit geroep is.

       Met dit alles in gedagte moet ons, hoe moeilik dit ook al mag wees, vervolging, of tugtiging, of beproewing, of swaarkry aanvaar en selfs dankbaar wees daaroor, omdat tugtiging altyd vir die gelowige uit die hand van ons Hemelse Vader kom en omdat Sy motief daarmee juis is, om eer aan Hom te gee deur ons lewe en die wyse waarop ons op ons swaarkry reageer, maar ook ter wille daarvan om ons geestelik te laat groei en ons verhouding met hom te verinnig.

       Hoor net wat se raad gee Salomo vir ons in Spr.23:1 ~ Moenie huiwer om ’n kind te straf nie, want as jy hom slaan, red jy sy lewe.  Dit is presies wat God met ons ...wat volgens sy besluit geroep is (die uitverkorenes), wil doen!

4.     VORME VAN DISSIPLINE:
Wanneer ons na God se dissipline teenoor Sy kinders kyk, som Kent Hughes dit op in drie soorte dissipline, nl. regstellende dissipline; voorkomende dissipline en opvoedende dissipline. En dan erken hy ook dat daar natuurlik ander onderskeidende eienskappe van dissipline is, maar kom ons kyk na die drie wat hy noem:

·           Regstellende dissipline: 
       Hughes sê dat God se kinders soms regstellende oordeel ervaar wat direk voortspruit uit God se liefde vir ons. Koning Dawid is vir ons ’n goeie voorbeeld hier. Sy owerspel en uiteindelike moord het fel oordeel tot gevolg gehad – sy seun sterf wat uit owerspel gebore is (2 Sam.12:10); sy seun Amnon, verkrag sy halfsuster Tamar (2 Sam.13:1), waarop Absolom vir Amnon vermoor (2 Sam.13:28-32); Absolom lei ’n rebellie teen sy pa Dawid (2Sam.17:1). Hierdie was geweldige gevolge en dissipline wat gevolg het op Dawid se sonde en ons kan ons self nie indink in wat se beproewing en hartseer en selfverwyt, ens. hy moes deurmaak nie – Dawid was beproef soos wat ek en jy waarskynlik nog nooit beproef was nie – Dawid kon baie maklik ’n verbitterde, haatdraende, onaangename en depressiewe ou man geword het, máár Dawid het uit sy beproewing geleer.

       Dawid het gebuig onder God se dissipline en geestelik gegroei. As ons Ps.51 sou lees, sal ons hoor hoe Dawid, nadat Natan hom gekonfronteer het oor sy owerspel met Batseba, om vergifnis vra vir sy verskriklike sonde en hy erken o.a. dat hy teen God gesondig het, trouens hy erken selfs dat hy al skuldig was nog voor sy geboorte – hy erken dus dat hy in sonde ontvang en gebore was en hy erken in v.6b dat God se oordeel oor hom, regverdig is. Dan vra hy in die volgende verse dat God hom genadig moet wees en hom o.a. sal vergewe en skoon sal was van al sy skuld (v.4); aan hom ’n rein hart sal gee (v.9) en nie die Heilige Gees van hom sal wegneem nie (v.13). Hy vra dat God hom van ondergang sal red (v.16) en hy vra o.a. ook vir verootmoediging (v.19).  Hoor net wat sê Dawid verder in Ps.119:67 ~ Voordat ek swaargekry het, het ek gedwaal, maar nou hou ek my aan u woord en dan gaan hy verder in v.71 en hy sê die volgende ~ Dit is vir my goed dat ek swaargekry het, want daardeur het ek u voorskrifte geleer.

       Nog ’n voorbeeld van God se regstellende dissipline vind ons in die gemeente van Korinte waar gelowiges siekte en selfs die dood ervaar het omdat hulle die Nagmaal misbruik en in oneer van die Here gebruik het en na hierdie gebeurtenis skryf Paulus die volgende aan hulle en ek haal aan uit die OAV ~ Maar as ons geoordeel word, word ons deur die Here getugtig, sodat ons nie saam met die wêreld veroordeel mag word nie (1 Kor.1:32). Hoor u wat sê Paulus hier? Ons word getugtig, sodat ons nie saam met die wêreld veroordeel mag word nie. M.a.w. beproewing en swaarkry, ens. kan a.g.v. straf op ons sonde hier op aarde wees, maar dít sluit ons as gelowiges nié uit van die ewige lewe nie. Wat egter wel hier gebeur, is dat hierdie gemeentelede in die hier en die nou vir hul sonde gestraf word – hulle het dus die gevolge van hul sonde in hierdie lewe gedra (selfs die dood), maar hoor u die genade van die Vader hier?  Sodat hulle ...nie saam met die wêreld veroordeel mag word nie. Hulle is bevry van die erfsonde in Adam omdat hulle vergewe is deur die soendood van Christus Jesus, maar word gedissiplineer vir hul verkeerde optrede – dit is erge dissipline, maar die optrede kom vanuit ’n hart van ’n genadige Vader, want Hy kon net sowel Sy rug op hulle gedraai het en hulle die ewige verdoemenis ingestuur het!

·           Voorkomende dissipline:
       Die tweede vorm van dissipline waarna ons moet kyk, is dié van voorkomende dissipline.

       Ons almal weet van Paulus se “doring in die vlees” (2 Kor.12:7-8) en ons weet ook dat die Here hierdie “doring” in Paulus se “vlees” toegelaat het, juis omdat Hy Paulus van verwaandheid of hoogmoed wou weerhou. Aanvanklik het Paulus gevra dat die Here dit van hom sal wegneem, maar later het hy die Here gedank vir hierdie “doring”, omdat hy besef hoe hierdie “doring” hom beskerm het.

       God laat dus soms beproewing in ons lewe toe, ten einde ons te weerhou om geestelik agteruit te gaan, of om nie verder te sondig nie.

·           Opvoedende dissipline:
       Hughes noem vir ons derdens ’n voorbeeld van opvoedende dissipline en dan verwys hy na Job. Ons weet uit die lees van Job deur watter beproewing hy gegaan het – hy verloor alles, insluitende sy kinders, ens.

       Ons lees in Job 1:1 dat Job ’n vroom en opregte man was wat God gedien het en die kwaad vermy het, maar dan gaan hy deur geweldige beproewing en nou aan die einde van sy beproewing, kom hy by ’n punt waar hy gekonfronteer word met God en sien en ervaar hy God soos nog nooit tevore nie en besef hy dat hy sy situasie en beproewing verdien, omdat hy as sondaar, wegwerplik voor God is en dat hy God se genade nie verdien nie – ons sien dit in Job 42:6 waar hy sê ...en nou verag ek myself, nou sit ek vol berou, in sak en as. In Job 42:2 bely hy ~ Nou weet ek dat U tot alles in staat is en dat U kan uitvoer wat U besluit. Job besef wie en wat God is en dat hy geen aanspraak op enige iets kan en mag hê nie en Job is onmiddellik onder sondebesef en hy bely verder in v.3 ~ ...Wie is dit wat u bedoelinge wou dwarsboom sonder dat hy die insig gehad het? Ek het oor dinge gepraat wat ek nie begryp het nie: u wonderdade was te groot vir my, ek het dit nie verstaan nie.

       Job besef wie God is. Job besef wie hy in vergelyking met God is. Job het sondebesef oor sy optrede. Job bely sy sonde en Job is hierna ’n nuwe mens – ’n mens wat hierna in oorwinning leef en ryklik geseën word deur God. Job se gesindheid is soos wat Petrus in 1 Pet.4:12-14 sê, ons gesindheid moet wees wanneer ons God se dissipline ervaar ~ Geliefdes, moenie verbaas wees oor die vuurproef waaraan julle onderwerp word nie. Dit is nie iets vreemds wat met julle gebeur nie. 13Wees liewer bly hoe meer julle in die lyding van Christus deel, want dan sal julle ook oorloop van vreugde by sy wederkoms in heerlikheid. 14Geseënd is julle wanneer julle beledig word ter wille van die Naam van Christus. Dit is ’n bewys dat die Gees aan wie die heerlikheid behoort, die Gees van God, op julle bly.

       Hierdie is ’n pragtige voorbeeld van opvoedende dissipline.

5.     GOD IN AKSIE: 
       Teen die agtergrond waarna ons nou net gekyk het, nl. die drie tipies dissipline wat ons as kinders van God kan ervaar, gaan die Hebreërskrywer nou in Hebr.12:7-13 voort om vir ons te wys hoe om God se dissipline te aanvaar en wat ons gesindheid moet wees wanneer ons dissipline ervaar.

       In v.7 verduidelik die Hebreërskrywer wat hy met alles wat hy tot nou gesê het, bedoel. Hy sê dat God allerlei pynlike ervarings in ons lewe toelaat en dat dit nie “per ongeluk” gebeur nie – dit is God wat in aksie is en hierdie gebeure óf toelaat, óf selfs oor ons lewens bring, want Hy gebruik ons beproewing omdat Hy as Vader besig is met Sy opvoedingsproses in ons lewens.

       Ons weet dat dissipline noodsaaklik is in enige opvoedingsituasie en ons weet ook wat die gevolge is wanneer dissipline nié toegepas word nie. Die skrywer sê dan ook vir ons in v.8 dat indien ons nie getug word, of gedissiplineer word deur ons aardse vader nie, ons nie sy kind is nie en daarom kan ons aanvaar dat enige aardse vader sy kind sál dissiplineer. In v.9 sê hy ~ ...ons het ons aardse vaders gehad wat ons getug het, en ons het vir hulle eerbied gehad en dan gaan hy verder en sê in v.9b ~ ...Sal ons ons nie nog des te meer aan die hemelse Vader onderwerp en lewe nie?

       Wat wil die Hebreërskrywer hierdeur vir ons sê – wil hy sê, ‘net soos wat ons respek het vir ons aardse vader omdat hy ons ten goede gedissiplineer het, moet ons ook respek hê vir God, wanneer Hy ons dissiplineer’ – m.a.w. ons moet Hom as God verheerlik en op daardie wyse respek vir Hom hê? Nee, of sal ek sê, dit ook ja, maar wat die Hebreërskrywer eintlik deur hierdie opmerking vir ons wil sê, is dat ons, net soos wat Petrus in 1 Pet.14:12-14 vir ons sê, bly moet wees wanneer ons God se tugtiging (Sy dissipline) ervaar.  

       Wat is die implikasie wanneer ons nie bly is oor God se tugtiging nie?
·            Eerstens onderwerp ons, ons nie aan Gd se wil nie – ons is in rebellie teen God m.a.w.
·           Tweedens erken ons God nie as soewereine God nie.
·           Derdens erken ons Hom nie as Vader wat dit goed bedoel met ons dissipline nie.

       In kort, as ons nie bly en dankbaar is teenoor God vir Sy dissipline in ons lewe nie, is ons in sonde en sal ons nie uit die maalkolk van tugtiging en beproewing kom nie. Ons moet m.a.w. God se dissipline aanvaar en dankbaar daaroor wees, omdat ons erken dat Hy as soewereine en liefdevolle Hemelse Vader ons dissiplineer omdat dit vir ons ten goede sal meewerk en dat Hy besig is om ons op te voed en ons voorberei, ter wille daarvan om ons geestelik te laat groei en ons verhouding met hom te verinnig, trouens hy sê in v.10b dat God dit juis doen, sodat ons in heiligheid kan groei en derhalwe in Sy (God) heiligheid kan deel.

       Die skrywer sê ook in v.10 vir ons dat ons aardse vaders hul bes gedoen het met hul dissiplinering van ons as kinders – hy sê dus dat hul dissipline nie altyd volmaak was nie, maar in teenstelling daarmee, is ons Hemelse Vader volmaak en indien ons waardering het vir ons aardse vaders se opvoeding, hoeveel te meer nie vir ons Hemelse Vader wat volmaak optree in Sy opvoeding van ons nie.

       Die skrywer sê egter ook in v.11 dat ons nie altyd bly was oor ons dissipline wat ons van ons aardse vaders ontvang het nie en ons het selfs daaroor gehuil, maar dissipline is nie veronderstel om aangenaam te wees nie anders dien dit geen doel. By implikasie sê die skrywer dat ons op daardie stadium nie dankbaar was oor die dissiplinering nie, maar later was ons dankbaar daaroor, want ons kan die resultate daarvan in ons lewe sien, omdat hierdie resultate tot gevolg het dat ons nou in vrede met God kan lewe – in die woorde van v.11c, ... omdat (ons) gehoorsaam is aan die wil van God.

6.     TOEPASSING:
Wanneer ons beproewing ervaar; wanneer ons m.a.w. God se dissipline ervaar – hoe moet ons optree?
·           Moenie moedeloos raak nie (v.12-13): Die Hebreërskrywer sê dat hierdie lewenswedloop nie maklik is nie, soveel so dat dit soms vir jou mag voel dat jy nie meer kan nie – jy voel lam in die knieë, maar dan sê hy dat ons, ons lam knieë en slap hande moet versterk. Ons moet moed skep, want die motief met hierdie dissipline is nie om ons te vernietig nie, maar juis om ons ’n beter opvoeding te gee en daarom het ons ’n keuse – óf ons kan teen hierdie dissipline “skop” en tou opgooi, óf ons kan hierdie dissipline na die Oorsprong van die dissipline neem, nl. ons Hemelse Vader.

       In v.13 sê die skrywer dat ons versigtig moet wees dat ons nie so lam in die knieë moet raak dat ons die pad byster raak nie. Hy waarsku ons en sê dat ons eerder die reguit pad moet loop, anders gaan ons probleme optel en kan dit die einde van ons wedloop beteken. In plaas daarvan sê hy dat as ons afwyk van dit wat van ons verwag word, ons dit moet afskud. Hy sê dat ons vashou aan ons Hemelse Vader en die wedloop behoorlik hardloop, want dit is nie nou die tyd om moed op te gee, of selfs opstandig te raak nie.
 
·           Leef in vrede en heiligheid (v.14): V.14 dui vir ons twee sake aan waarop ons moet konsentreer wanneer ons dissipline ervaar.
o  Baie, indien nie die meeste van ons beproewing word deur mense veroorsaak – hulle maak ons seer; hulle stel ons teleur; hulle vervolg ons; hulle frustreer ons, ens. Die skrywer sê nou vir ons dat ons in so ’n geval, ons moet ...beywer vir vrede met alle mense. Ons word dus gedissiplineer, sodat ons kan leer om in vrede met mense te leef en om in die regte verhouding met mense te staan.

       Wat behels dit om in vrede met mense te leef? Ons moet o.a. vir sulke mense bid eerder as om kwaad te raak, of in opstand te kom teen hulle. Ons moet vriendelik wees teenoor hulle – maar opreg vriendelik; ’n voorbeeld en getuienis wees t.o.v. vergifnis en eerbied vir andere. Ons moet die lewe nie vir die ander persoon moeilik maak nie. Ons moet omgee vir ons vervolgers en onsself in sommige gevalle selfs in sy skoene plaas en begrip probeer hê vir sy optrede, ens. Soos Paulus dit stel in Rom.12:20 ~  As jou vyand dan honger het, gee hom iets om te eet; as hy dors het, gee hom iets om te drink, want sodoende sal jy op sy hoof vurige kole ophoop.
o    Die tweede stap wat die skrywer voorstel, sluit baie nou aan by die eerste en dit is dat ons ten tye van dissipline ons moet beywer om ’n heilige lewe te lei. Hierdie “heilige lewe” waarop ons moet fokus en wat ons moet stimuleer sluit ons gedagtes; ons spreke; ons optrede; ons motiewe; ons gesindheid; ons gewoontes; ons voorliefdes en prioriteite; ons vertroue; ons opinie; ons liefde en haat; ens. in. Ek wil byvoeg, ons moet juis tydens tye van dissiplinering ekstra aandag gee – nie dat ons ander tye maar kan verslap nie, maar nou is dit juis belangrik om op ons heiligmaking te fokus.

·           Wees waaksaam (vv.15-17). Laastens is dit belangrik dat ons waaksaam sal wees en ek dink dat vv.15-17 dit baie mooi opsom wanneer dit sê dat ons gedurende hierdie tyd nog meer aandag sal skenk aan ons afhanklikheid van God en Sy genade; dat ons tydens hierdie opvoedingproses nie bitter raak en andere ook in die proses opsweep en hulle ook uiteindelik tot bitterheid lei nie.

            Laastens waarsku die Hebreërskrywer sy lesers (ons), deur na Esau (vv.16b-17) te verwys wat uiteindelik ’n seën van God sou ontvang, maar God en die seën was nie vir hom belangrik nie; hy was meer ingestel op sy eie begeertes en verwagtings – sy eie wil was dus die prioriteit en nie wat God se wil vir hom was nie – later het hy besef wat hy gedoen het, maar dit was te laat – hy het die spreekwoordelike “point of no return” oorskry – selfs huil en pleit en spyt en belydenis gaan nie meer help nie – dit was te laat – en dit is die waarskuwing wat die skrywer aan ons wil rig – doen (en moenie uitstel nie) – doen wat Dawid gedoen het en wat ons vroeër gesien het – Dawid het nie onder sy beproewing gaan lê nie – hy het sy sonde erken; hy het om vergifnis gevra en hy het God gevra om hom te herstel en dit is presies wat die Here gedoen het, soveel so dat Hy Dawid “’n man so na my hart” noem en dit is wat God met jou ook wil doen!

Boodskap deur Kobus van der Walt – Vaaldriehoek Gereformeerde Baptistegemeente (Drie Riviere) – Sondag 16 Maart 2014

Wednesday, March 12, 2014

Deel 1 van 'n kort reeks oor PINKSTER

Die Oorsprong, Betekenis en Tekens van Pinkster



Ons vier binnekort Pinkstersondag, vyftig dae na die opstanding van Jesus Christus of dan tien dae na sy hemelvaart. As ons na die Pinkstergebeure, soos dit in Handelinge 2 beskryf word, sien ons dat  die Heilige Gees, die sentrale Persoon van die Goddelike Drie-Eenheid is in hierdie gebeure.

Die Heilige Gees en sy werk is ongetwyfeld dié Persoon van God van wie ons normaalweg die minste weet.

•   Ons weet dat die Gees van God ons voorsê wat om te doen, en dat Hy ons Leidsman is (Hy lei ons), maar presies hoe dit alles gebeur, is tot ’n groot mate vir ons ’n misterie.
•   Ons weet ook dat baie teologiese strominge, baie onbybels omgaan met die Heilige Gees, of anders gestel, baie kerke se teologiese leer oor die Heilige Gees verskil hemelsbreed van mekaar, of as julle wil, van ons s’n – tot so ’n mate dat baie se uitlewing daarvan grens aan en dit kan selfs geëtiketteer word, as geesdrywery.
•   Baie teologiese strominge meet ook gelowiges se volheid van die besit of van of vervulling met die Heilige Gees, aan o.a. die spreek van vreemde tale en die implikasie vir mense wat nie in tale spreek nie, is dat hulle nog nie die vervulling van of doop met die Heilige Gees ontvang het nie.
•   Hierdie kerke grond hulle standpunt op die Pinkstergebeure waarna ons binnekort sal kyk.

Wat moet ons verstaan onder die Pinkstergebeure en waarom was die Pinkstergebeure nodig?

As ons dIt wil beantwoord, moet ons baie ver terug gaan en wel na Gen.11:1 ~ EN die hele aarde het dieselfde taal gehad en een en dieselfde woorde. Hiermee saam vv.5-9 ~ Toe daal die Here neer om die stad en die toring te besien waaraan die mensekinders gebou het. En die Here sê: Daar is hulle nou een volk en het almal een taal! En dit is net die begin van hulle onderneming: nou sal niks vir hulle meer onmoontlik wees van wat hulle van plan is om te doen nie. Kom, laat Ons neerdaal en hulle taal daar verwar, sodat die een die taal van die ander nie kan verstaan nie. So het die Here hulle dan daarvandaan oor die hele aarde verstrooi; en hulle het opgehou om die stad te bou. Daarom het hulle dit Babel genoem, want daar het die Here die taal van die hele aarde verwar, en daarvandaan het die Here hulle oor die hele aarde verstrooi.

Na die Sondvloed (Gen.6) het die mense almal dieselfde taal gepraat en terselfdertyd het die getal mense op aarde ook weer toegeneem, maar terselfdertyd het hulle, hul al meer en meer verset teen God.

Noag se nageslag het  in die omgewing van die berg Ararat gebly en wel in die Sinearlaagte tussen die Eufraat- en Tigrisrivier. Terwyl hulle hier gewoon het, het hulle van boos tot boser geraak en wel tot so ’n mate dat hulle uiteindelik besluit het om ’n toring by Babel te bou – die stad waar hulle almal byeen wou bring.

Die bou van hierdie toring was ’n rebelse optrede teen die opdrag van God in Gen.1:28 om die aarde te vul – Noag se nageslag wou die mensdom, met die bou van hierdie toring, op een plek hou, nl. Babel om sodoende vir hulleself ’n groot naam te maak en ook om te verhoed dat die mense oor die aarde heen verstrooid sou raak – dIt terwyl God die mensdom juis oor die aarde heen wou versprei.

Waarskynlik nog erger was die feit dat die mense, met die bou van die stad en toring, misbruik gemaak het van hul gawes, en was hulle reeds weer besig om die gesag van God te misken en om te doen wat hulle self wou – presies dit wat die duiwel vir Adam en Eva in die Paradys aangebied het.

God sien die mense se ongehoorsaamheid en hulle verwaandheid en daarom besluit Hy om hulle taal te verwar en hulle sodoende uitmekaar te dryf ten einde oor die aarde te versprei. God verdeel dus die mense deur aan verskillende groepe, verskillende tale te gee om te praat. Hierdie handeling van God (nl. om die mense se taal te verwar) het onmiddellik plaasgevind. Die feit dat daar verskillende volke en tale is, is dus vir ons ’n voortdurende herinnering aan die tyd toe al die mense teen die Here in opstand gekom het, en dat die Here hulle op die manier gestraf het (en ly ons nie vandag nog steeds onder die gevolge van daardie sonde nie!).

God het dit o.a. om drie redes gedoen:
·         Om hulle eenheid en gemeenskaplikheid te verbreek.
·         Om hulle arrogansie en ongehoorsaamheid te straf.
·         Om Sy wil vir hulle te vervul, nl. om die aarde te vul.

Onmiddellik nadat God ingegryp het, is die bou van die toring beëindig en het die mense uit mekaar getrek. God laat Hom dus nie dwarsboom deur mense se sonde ten einde Sy wil te vervul nie.

God het egter nie volstaan met hierdie gebeurtenis en sondegevallenheid van die mense of te wel volke nie. Hy was en is nog altyd ’n genadige God en daarom gebeur daar letterlik en figuurlik gesproke, twee aardskuddende gebeurtenisse:
·         God stuur Sy Seun as Verlosser na die aarde om vir die wat in Hom glo, vergifnis van sondes te bewerk.

’n Belangrike vraag ontstaan egter nou – hoe moes die volke wat oor die aarde heen versprei is, hierdie Goeie Nuus hoor – nuus wat hulle nodig gehad het, want onthou hulle is oor die aarde heen versprei; hulle is weggestoot van God se aangesig op grond van hul arrogansie en eie sonde – hulle verkeer dus nog steeds in rebellie teen God – hulle is van God verlate.

Dit bring ons dus by die tweede gebeurtenis wat God laat plaasvind het:
·         Tweedens, God stort Sy Heilige Gees uit – ’n gebeurtenis waarvan daar verskeie profesieë en beloftes gemaak is.

Die uitstorting van die Heilige Gees is alreeds in die Ou Testament geprofeteer deur Joël ~ Wanneer dit alles gebeur het, sal Ek my Gees laat kom op al die mense, julle seuns en julle dogters sal as profete optree, julle oumense sal drome droom, julle jong mans sal visioene sien (Joël 2:28) en v.29 gaan Joël voort deur te sê dat die Heilige Gees oor alle geslagte en ouderdomme uitgestort sal word ~ In daardie tyd sal Ek my Gees laat kom selfs op dié wat nie in aansien is nie.

Johannes die Doper sê dat die Heilige Gees sou kom ~ Ek doop julle wel met water omdat julle julle bekeer het, maar Hy wat ná my kom, is my meerdere, en ek is nie eers werd om sy skoene uit te trek nie. Hy sal julle met die Heilige Gees en met vuur doop. 12Hy het sy skop in sy hand en Hy sal sy dorsvloer deur en deur skoonmaak. Sy koring sal Hy na die skuur toe bring, maar die kaf sal Hy met ’n onblusbare vuur verbrand. (Matt.3:11-12). Die Doper sê dus dat Jesus Sy volgelinge gaan doop met Sy Gees, omdat Jesus self nooit mense met water gedoop het nie, kan dit dus nie anders dat hierdie doop dui op die uitstorting van die Heilige Gees.

Jesus belowe dit egter ook in ~ Dit sê Ek vir julle terwyl Ek nog by julle bly; 26en wanneer die Vader in my Naam die Voorspraak, die Heilige Gees, stuur, sal Hy julle alles leer en julle herinner aan alles wat Ek vir julle gesê het. 27“Vrede laat Ek vir julle na; my vrede gee Ek vir julle. Die vrede wat Ek vir julle gee, is nie die soort wat die wêreld gee nie. Julle moet nie ontsteld wees nie, en julle moet nie bang wees nie (Joh.14:25-27 – sien ook 15:26 & 16:7).

Die uitstorting van die Heilige Gees was egter ook ’n historiese gebeurtenis – ’n gebeurtenis wat in die teenwoordigheid van duisende ongelowige Jode en waarskynlike ander heidene ook plaasgevind het – hoor wat het op daardie dag gebeur – slegs tien dae na Jesus se hemelvaart (Hand.10:10-11) ~ Toe die dag van die “Pinksterfees” aanbreek, was hulle almal op een plek bymekaar. 2Skielik was daar ’n geluid uit die hemel soos van ’n geweldige stormwind, en dit het die hele vertrek gevul waar hulle gesit het. 3Hulle het iets soos vuur gesien wat in tonge verdeel en op elkeen van hulle gekom het. 4Almal is met die Heilige Gees vervul en hulle het in ander tale begin praat soos die Heilige Gees dit aan hulle gegee het om onder sy leiding te doen. 5Daar het godsdienstige Jode uit al die nasies onder die son in Jerusalem gewoon. 6Toe die mense die geluid hoor, het ’n groot skare saamgedrom. En omdat elkeen gehoor het hoe daar in sy eie taal gepraat word, het hulle nie geweet hoe hulle dit het nie. 7Verras en verbaas sê hulle toe: “Die mense wat daar praat, is tog almal Galileërs. 8Hoe hoor elkeen van ons dan sy eie moedertaal? 9Perse, Mediërs en Elamiete, sowel as die inwoners van Mesopotamië, Judea en Kappadosië, Pontus en die provinsie Asië, 10Frigië en Pamfilië, Egipte en die dele van Libië om Sirene, mense uit Rome, 11Jode sowel as heidene wat die Joodse geloof aangeneem het, Kretensers en Arabiere—ons hoor hulle in ons eie tale praat oor die groot dinge wat God gedoen het.” 12Hulle was almal verbaas en uit die veld geslaan. Party het vir mekaar gevra: “Wat kan dit tog beteken?” 13Maar party het gespot en gesê: “Hulle is dronk” (Hand.2:1-13). Die verslag van hierdie gebeurtenis gaan natuurlik voort tot en met v.42.

Wat belangrik is, is om te let op al die verskillende taalgroepe of te wel volke wat op daardie dag in Jerusalem byeen was en wat hierdie gebeurtenis beleef het – wie m.a.w. getuies van hierdie gebeurtenis was:
•    Parthers
•    en Meders
•    en Elamiete
•    en die inwoners van Mesopotámië,
•    Judéa
•    en Kappadócië,
•    Pontus
•    en Asië,
•    Frigië
•    en Pamfílië,
•    Egipte
•    en die streke van Líbië by Ciréne,
•    en Romeine wat hier vertoef,
•    Jode en Jodegenote,
•    -Kretense
•    en Arabiere

Hoor weer wat het al hierdie verskillende volke in vv.6-8 gesê en ek haal aan uit die Nuwe Lewende Vertaling [die NLV is vandag (12 Maart 2014) deur die Bybelgenootskap bekendgestel is in die Paarl – nie dat ek nou gereeld hieruit gaan aanhaal nie, omdat dit oor die algemeen nie ’n goeie vertaling is nie] ~ 6Die geluid van die stromwind en die stemme het ’n groot skare daar laat saamkom. Hulle was uit die veld geslaan omdat elkeen die gelowiges in hulle eie taal hoor praat het. 7Hulle was heeltemal uit die veld geslaan. “Hoe is dit moontlik?” het hulle uitgeroep. “Almal wat hier praat, 8is Galileërs, en tog hoor ons hulle in ons moedertaal praat! (Hand.2:6-8).

Hierdie was ’n wonderlike gebeurtenis en het nagenoeg 3000 jaar ná die bou van die toring van Babel plaasgevind en waar Babel, tale onverstaanbaar gemaak het en mense gedwing het om uit mekaar te spat, verenig die Pinkstergebeure volke en tale op een dag deur die ingrepe van God Almagtig en kan alle mense een persoon se gesprek verstaan, soos wanneer daar getolk word.

’n Verdere merkwaardige feit waarna ons vlugtig moet kyk, is wat in Hand.10:1 vermeld word, nl. dat hierdie gebeurtenis tydens die “Pinksterfees” plaasgevind het. Pinkster was ’n geweldig belangrike fees op die Joodse kalender.

Ons lees veral in Lev.23:15-21 van die “Pinksterfees”. Die “Pinksterfees” vind plaas, presies vier maande voor die Loofhuttefees in die sesde maand, of te wel die maand van Sivan wat tussen Mei en Junie val. Dit is die maand waartydens die koringoes afgehandel is. Gedurende die maand Sivan vind die tweede Feesseisoen plaas, nl. die “Pinksterfees” – ook bekend as die Fees van die Werke. Tydens hierdie fees moes die Jode verskeie offers gebring het, waarvan die belangrikste, die “Beweegoffer” was (Lev.23:20). Die Jode beweer ook dat God die Wet aan Moses gedurende hierdie fees aan hulle gegee het en daarom kan hierdie fees ook gesien word as die ontstaan van Judaïsme (die Joodse geloof), omdat die Joodse geloof hoofsaaklik wentel om die Wet van Moses.

Tydens hierdie fees, is daar sprake van twee brode.  Die eerste brood het die volk van God verteenwoordig, terwyl die tweede brood verteenwoordigend was van die heidene (Eng. = "gentiles").  Waarom is hier ’n tweede brood in die offerproses gebruik?  So vroeg as Sinaï het God al vir die volk Israel laat verstaan dat hulle nie die alleenreg op God het nie en dat God ook heidene onder Sy genadeverbond insluit.  Die Jode was egter blind vir hierdie faset van God se genade – soveel so dat selfs die Jode wat Christene geword het gedurende die eerste eeu na Christus, gesukkel het om hierdie feit in die gesig te staar, daarom dat God in Hand.10 en 11 aan Petrus verskyn het en aan hom ’n gesig gewys het (die doek wat uit die hemel neergelaat en opgetrek is), nl. dat die heidene ook ’n plek in die Koninkryk van God het en dat hy wat Petrus is, asook die ander Apostels, hul bediening en verkondiging van die Woord moet uitbrei na die heidene en dat die opdrag in Matt.28:19-20, nl. ~ Gaan dan na al die nasies toe en maak die mense my dissipels: doop hulle in die Naam van die Vader en die Seun en die Heilige Gees, en 20leer hulle om alles te onderhou wat Ek julle beveel het, nie net op die Jode van toepassing was nie, maar op alle mense – ook die heidene.

Terwyl Moses die Wet van God ontvang het, het iets tragies onder die volk plaasgevind.  Toe Moses van die Berg af terugkeer, het hy gevind dat die volk afvallig geraak het en dat hulle ’n goue kalf gemaak en aanbid het en terselfdertyd het hulle ’n uitspattige fees gevier – hulle rig dus ’n heidense beeld op om as plaasvervanger vir God te dien.  Op daardie dag het 3 000 Israeliete gesterf as gevolg van hul beeldaanbidding (Eks.32:28) – hierdie getal is baie belangrik om te onthou, want ons sal later weer na hierdie getal verwys (interessant die voorkoms van die getal 3000 wat kort voorkom, nie waar nie?).

Nog ’n interessante ritueel rondom hierdie fees, is dat die Jode (tot vandag toe nog), tydens die fees, die verhaal van Rut voorlees. Hulle doen dit om ’n paar redes. Eerstens vorm hierdie verhaal ’n pragtige agtergrond vir die oestyd wat in die maand Sivan plaasvind, want  Rut het ook die oes beleef en dit is dus ’n baie geskikte verhaal vir die oestyd.  Tweedens vertel hierdie verhaal ook van Rut die heidense vrou, wat die God van Israel leer ken en liefkry het, deur Naomi haar skoonmoeder, wat ’n Jodin was.  Die Jode sien dus uit na die dag wanneer Jood en heiden, God saam sal dien en aanbid deur middel van die Messias-Verlosser.  Verder trou Boas, wat ’n "tipe-Christus" is, met die heidense vrou Rut om daardeur ook die heidene in te sluit by die "heilige lyn" wat uiteindelik tot by Christus sal lei – Rut, die heidense vrou, word nie net ingesluit in die nageslag van Abraham, Isak en Jakob nie, maar word ook voorgeslag van Dawid en uiteindelik Jesus Christus die Verlosser – en tog verstaan die Jode dit nie – tot vandag toe nie!

Tydens hierdie “Fees van die Weke”, word daar ook sewe skaaprammetjies sonder gebrek geoffer, asook ’n jong bul en twee ramme.  Ten einde die volk se afhanklikheid van God te demonstreer, moes die twee brode en die twee lammers as “Beweegoffer” aan die priester gegee word om geoffer te word.  Hierdie “Beweegoffer” is so genoem omdat die priester dele van die offervleis en graan wat geoffer moet word, in die lug "waai" (heen en weer beweeg – Eks.29:24, 26, 27; Lev.7:20-34; 8:27; 9:21; 10:14,15, ens.) as toewydingsimbool teenoor God.  Dit word dus ’n aanneemlike offer vir God, omdat Hy die offer aanvaar en daarop die voedsel wat geoes is seën en ook die volk se sondes vergewe.  Nog ’n rede waarom die priester die vleis en graan rondbeweeg, is dat die volk kan sien dat die vleis en graan geoffer word.  Die oorblywende vleis en graan kom die priesters toe as voedsel.

Behalwe dat niemand moes werk op die dag wat die offers gebring is nie, moes elke boer ook nog die wenakkers (daardie gedeelte aan die punt van die land, waar die osse omdraai) se graan op die lande gelos het, sodat die armes en die vreemdelinge daardie are kon optel vir hulleself.  Dit is dan ook hier op die wenakkers dit Boas vir Rut raakgesien het.

Met hierdie opdragte ten opsigte van die "Beweegoffer" en die wenakkers, is daar deur die volk ook voorsien in die priesters, armes en vreemdelinge se materiële behoeftes.

Christus het egter hierdie fees vervul - hoe het Hy hierdie fees vervul?  In Joh.12:23-24 sê Jesus ~ Die tyd het gekom dat die Seun van die mens verheerlik moet word. 24Dít verseker Ek julle: As ’n koringkorrel nie in die grond val en sterwe nie, bly hy net een; maar as hy sterwe, bring hy ’n groot oes in.  Jesus praat hier van Homself as ’n menslike koringkorrel wat gaan sterf vir die sondes van die wêreld.  Ons weet dat Jesus volkome geregverdig was (sonder sonde en in ’n volmaak heilige verhouding met God) en juis omdat Hy volmaak en sonder sonde was, het die dood en die hel geen houvas op Hom gehad nie (Openb.1:18).  Die wonderlike is verder dat Jesus as Eersteling uit die dood opgewek is ("die Fees van die Eerstelinge") en presies vyftig dae na SY opstanding, is die Heilige Gees uitgestort – dit is presies op dieselfde tyd dat die Jode in Jerusalem byeen was vir die “Pinksterfees”, of te wel die “Fees van die Weke”!

Die uitstorting van die Heilige Gees het op presies dieselfde dag plaasgevind waarop die Jode die twee brode geoffer het.  Op daardie dag het 3 000 Jode onder die prediking van Petrus tot bekering gekom!  In plaas van die 3 000 wat sterf in die woestyn a.g.v. hulle sonde, red die Here nou 3 000 op hierdie selfde gedenkdag! 

Ons het ook gesien dat hierdie gebeure in Sinaï die geboorte van die Judaïsme was, maar hier op Pinksterdag, terwyl Petrus preek, vind die geboorte van die Nuwe Verbond en daarmee saam die geboorte van die Nuwe Testamentiese kerk plaas!  Die Ou Verbond met al sy feeste en seremonies is afgesluit.  Die Judaïsme wat gebaseer is op die Wet van Moses word vervang met ’n godsdiens wat gebaseer is op Christus Jesus se soendood en God die Vader se genadeverbond.

Die vervulling van die “Beweegoffer” waar twee brode heen en weer beweeg is en wat beide die Jode en die heidene verteenwoordig het, vind ons in die samevoeging van beide Joodse gelowige en heidense gelowige, deur die Heilige Gees in die Bruid van Christus - die Nuwe Testamentiese Kerk. 

Iets waarna ek vantevore al verwys het, was die feit dat hierdie twee brode nie ongesuurde brode was nie, maar brode met suurdeeg.  Die betekenis hiervan is natuurlik dat die kerk nie onbesproke is nie, trouens dit is vol sonde.  Ons sien dit in Lev.2:11 ~ Geen graanoffer wat vir die Here aangebied word, mag suurdeeg in hê nie. Julle mag geen suurdeeg of heuning verbrand as ’n vuuroffer vir die Here nie.  Die Nuwe Testamentiese kerk sal ook nie sonder sonde wees, tot en met Christus se wederkoms nie (Ef.5:27).

In die Ou Testamentiese “Fees van die Weke”, is daar tesame met die brode wat geoffer was, ook verskeie vleisoffers gebring en hierdie offers is almal vervul deur die offer wat Christus aan die kruis gebring het.

As Jesus nie gekruisig was en weer opgestaan het uit die dood en opgevaar het na die hemel nie, sou die Heilige Gees nie uitgestort gewees het nie.